در این مقاله میخواهیم درباره تخصصهای پزشکی صحبت کنیم. به اختصار میخواهیم ۷ عدد از مهمترین رشتههای تخصص پزشکی را معرفی کنیم و درباره طول مدت، ویژگیهای برجسته و دیگر مزایا و معایب آنها سخن بگوییم.
۱- معرفی تخصصهای پزشکی : تخصص اعصاب و روان (روانپزشکی)
طول مدت تحصیل: 3 سال
نوع تخصص: کلینیکی و دارویی
مدرک ورودی: دکترای عمومی پزشکی
شاخه های فوق تخصص:
- روانپزشکی اعتیاد
- روانپزشکی کودک و نوجوان
- روانپزشکی قانونی (از درمان در حوزه جنایی,دادگاه یا اصلاحی)اعتیاد
- روانپزشکی شغلی (روانپزشکی در محیط کار, به خصوص شغل هایی که ریسک, مخاطرات یا فقدان و اندوه در آن شایع است)
- روانپزشکی سالمندان (در میان افراد مسن)
- روان تنی (بیماری های جسمی که از وضعیت روحی و روانی نشات میگیرد.)
روانپزشکی جایی میان روانشناسی به معنای مطالعه ذهن و رفتار و عصب شناسی یعنی مطالعه مغز و سیستم عصبی قرار میگیرد.
متخصص اعصاب و روان, پزشکی است که در زمینه درمان بیماری های روحی روانی تخصص دارد. او دکتر عمومی روان است و به دلیل داشتن مدرک پزشکی از افرادی محسوب میشود که میتواند برای درمان بیماری های روحی روانی دارو تجویز کند.
البته که روانپزشک در کنار روان درمانی همانند پزشک عمومی معاینه فیزیکی و آزمایش نیز انجام میدهد.
روانپزشک با روانشناس نیز همکاری میکند اما نباید این دو را با هم اشتباه گرفت. روانشناس مدرک پزشکی ندارد و به غیر از چند داروی محدود نمیتواند دارو تجویز کند.
محدوده انواع اختلالات روانی را میتوان به صورت زیر خلاصه کرد:
روانپزشک برای تعیین این نکته که آیا علائم فرد, روانپزشکی است یا نتیجه بیماری فیزیکی لازم است اطلاعات جامعی در زمینه پزشکی عمومی, روانشناسی, عصب شناسی, زیست, بیوشیمی و داروشناسی داشته باشد.
شاید روانپزشک بیشتر از هر پزشک دیگری در زمینه ارتباط بین بیمار و پزشک مهارت دارد و میتواند از روان درمانی و سایر روش های ارتباط درمانی برای تشخیص و کنترل موثر بیماری های روحی و روانی بهره بگیرد. این درمان ها میتواند به صورت سرپایی یا در موارد حاد در بیمارستان روانپزشکی انجام شود.
استفاده از دارو در روانپزشکی امری شایع و تاثیر هر یک متفاوت است. روانپزشک باید هم بر عملکرد دارو و هم بر جذب و پخش و دفع دارو در بدن واقف باشد.
معمولا در روانپزشکی از ترکیب چند دارو استفاده میشود و ممکن است برای رسیدن به تاثیر دلخواه چندین بار عمل تنظیم دارو انجام شود که این دارو ها را میتوان بطور کلی در شش دسته طبقه بندی کرد:
ضد افسردگی
ضد روانپریشی
ضد اضطراب
آرام بخش
تعدیل کننده اعصاب
محرک ها
۲- معرفی تخصصهای پزشکی : تخصص چشم
طول مدت تحصیل: 5-4 سال
نوع تخصص:جراحی و کلینیکی
مدرک ورودی: دکترای عمومی پزشکی
شاخه های فوق تخصص:
- گلوکوم
- یووئیت
- اطفال
- قرنیه
- جراحی انکساری
- جراحی پلاستیک و زیبایی
- شبکیه (ویتره)
- چشم پزشکی مغز و اعصاب
- انکولوژی چشم
چشم پزشکی یا افتالمولوژی از شاخههای علم پزشکی است که در رابطه با آناتومی و فیزیولوژی چشم است و بیماریهای چشم را شامل میشود. افتالمولوژی تخصصی است که هم جراحی را شامل میشود و هم در ارتباط با درمانهای دارویی و طب است. چشم پزشک یا افتالمولوژیست،برای درمان بیماریهای چشم، دارو تجویز میکند و یا جراحی انجام میدهد. در واقع افتالمولوژیست میتواند دایرهی وسیعی از بیماریها و اختلالات چشمی را تشخیص دهد و برای درمان و بهبود بینایی، انواع و اقسام داروها را تجویز کند و جراحیهای لازم را انجام دهد یا عینک و لنز تماسی برای چشمها درخواست دهد.
معرفی شاخه های تخصصی چشم در مقطع فوق تخصص
گلوکوم: به درمان بیماری گلوکوم یا آب سیاه با استفاده از دارو درمانی یا جراحی های لیزر میپردازد. معایناتی نظیر اندازهگیری فشار داخل چشم، معاینه زاویه چشم، بررسی نمای عصب بینایی و همینطور تست بینایی برای تشخیص این بیماری انجام خواهد شد.
قرنیه: تخصص قرنیه مربوط به بیماریهای است که روی قرنیه اثر میگذارند، و بسیاری از آنها میتواند منجر به از دست دادن بینایی گردد.متخصصان قرنیه بیماریها و آسیبهای مختلفی نظیر خراش یا عفونت قرنیه را تشخیص و با روش هایی نظیر جراحی پیوند قرنیه و یا سایر جراحی های قرنیه به درمان بیماری های مربوط به قرنیه می پردازد.
شبکیه (ویتره): این متخصصان با استفاده از روش تصویر برداری پزشکی که از امواج صوتی بهره می گیرد, برای تصویربرداری شبکیه عروق داخل چشم یعنی شبکیه استفاده می کنند و به درمان بیماری های شبکیه می پردازند.
یووئیت: یووئیت به التهاب بخش میانی چشم گفته می شود که میتواند همراه با آب سیاه(گلوکوم), آب مروارید(کاتاراکت), ورم شبکیه و چسبندگی های داخل چشمی همراه باشد. پس از معاینه ممکن چشم است درمان دارویی، جراحی، تزریق داخل چشمی و یا لیزر درمانی تجویز شود.
جراحی انکساری: جراحی انکساری چشم به روشهای جراحی مختلفی گفته میشود که برای اصلاح عیوب انکساری چشم مانند نزدیکبینی (نزدیکبینی)، دوربینی (دوربینی)، آستیگماتیسم و پیرچشمی انجام میشود. پزشک با استفاده از روش های درمانی لیزیک,لازک,فمتو, PRK به درمان این عیوب می پردازد.
اطفال: پزشک به درمان بیماری های چشم در کودکان می پردازد. بیماری هایی نظیر تنبلی چشم, التهاب چشم, انحراف چشم و …
چشم پزشکی مغز و اعصاب: این پزشکان به کمک متخصصین مغز و اعصاب به تشخیص و درمان بیماری های چشم که منشا مغز و اعصاب دارند می پردازند. مانند MS, دوبینی و…
جراحی پلاستیک و زیبایی: بر روی عمل های زیبایی چشم تمرکز دارد از جمله جراحی پلک ( بلفاروپلاستی), جراحی افتادگی چشم(پتوزیس), و یا جراحی های رفع چین و چروک های اطراف چشم
انکولوژی چشم: بر روی سرطان شناسی چشم تمرکز میکند و به تشخیص و درمان تومورهای خوش خیم و بدخیم های چشمی میپردازد.
۳-معرفی تخصصهای پزشکی : تخصص داخلی
طول مدت تحصیل: 3 سال
نوع تخصص: غیرجراحی و کلینیکی
امکان فلوشیپ: دارد
شاخه های فوق تخصص داخلی :
- اورولوژی
- گوارش و کبد
- غدد و متابولیسم
- خون و سرطان شناسی(آنکولوژی)
- نفرولوژی
- ریه
- روماتولوژی
- بیماری های عفونی
تخصص داخلی به عنوان یک تخصص مادر شناخته شده و به دلیل دربر گرفتن بخش زیادی از اندام های داخلی بدن جز تخصص هایی است که اکثر بیماران برای نخستین ویزیت تخصصی به این متخصصان مراجعه میکنند.
متخصص داخلی در رابطه با تمامی اندام ها و سیستم های داخلی بدن ارتباط داشته و تشخیص و درمان طیف وسیعی از بیماری ها از جمله بیماری ها قلبی، فشار خون بالا، دیابت، کبد چرب، کلسترول بالا، بیماری های مزمن ریوی، اختلالات تیروئید، مشکلات گوارشی، رفلاکس معده، سنگ کیسه صفرا، سندروم روده تحریک پذیر، هموروئید، مشکلات کبدی،هپاتیت و مواردی از این قبیل را مدیریت میکند.
روماتیسم و نقرس از موارد دیگری هستند که توسط متخصص داخلی شناسایی و درمان میشود.
معرفی شاخه های تخصص داخلی در مقطع فوق تخصص:
1.اورولوژی: تشخیص و درمان ساختمان دستگاه ادراری مردان و زنان و اندام تولید مثلی مردان
2.گوارش و کبد: تشخیص مشکلات مربوط به گوارش و کبد و اجزای آن مانند کیسه صفرا، مجاری صفراوی، پانکراس و… (اگر مشکلاتی در بلع، رفلاکس، سردل، اسهال مزمن در بیمار وجود داشته باشد که مدت زیادی از آن گذشته و یا درد های طولانی مدت در این نواحی دارد بهتر است به پزشک گوارش مراجعه کند.)
3.غدد و متابولیسم: بررسی غدد و هورمون هایی که از آن ساخته میشود. فوق تخصص غدد و متابولیسم عارضه هایی از جمله اختلالات در سیستم متابولیسم بزرگسالان مانند پوکی استخوان و تاثیر هورمون ها بر آن، کلسترول بالا، دیابت، چاقی، کاهش کلسیم، اختلالات تیروئید و مشکلات مربوط به غدد تناسلی و… را تشخیص و درمان میکند.
4.(اگر پزشک منحصرا بر روی هورمون ها و ارتباط آن با رشد کودک متمرکز باشند، فوق تخصص غدد کودکان نام میگیرد.)
5.خون و سرطان شناسی (آنکولوژی) : تشخیص و درمان انواع سرطان با توجه به گزارش های پاتولوژی به دست آمده و کنترل بیمار در طول مدت درمان به سبب اهمیت فاکتور های خونی در این بیماری.
6.نفرولوژی: تشخیص و درمان بیماری ها کلیوی از جمله مشکلات مزمن کلیوی، فشار خون بالا، احتباس مایعات و … پژوهش ها نشان داده است امروزه دوازدهمین علل مرگ و میر در جهان به دلیل بی توجهی به مشکلات کلیوی میباشد.
7.ریه: تشخیص و درمان بیماری های تنفسی و بطور کلی هرگونه بیماری که بخشی از سیستم تنفسی از بینی تا نای و در ادامه ریه ها را درگیر کند؛ در صورتی که بیمار دچار سرماخوردگی و عفونت های خفیف شده که مزمن نیستند نیازی به فوق تخصص ریه نیست اما در صورتی که برطرف نشده و مزمن باشد بهتر است به پزشک ریه مراجعه کند.
8.روماتولوژی: بررسی و درمان بیماری های روماتیسمی و سایر بیماری های مربوط به مفاصل، ماهیچه و استخوان ها، آرتروز، آرتزیت، روماتیسم مفصلی، پوکی استخوان، نقرس، کمردرد، میوزیت و …
9.بیماری های عفونی: بررسی و درمان عفونت های قارچی، باکتریایی، ویروسی، HIV، سل، عفونت های کودکان و …
10. فوق تخصص بیماری های عفونی در ابتدا با ارزیابی دما، ضربان قلب، فشار خون و میزان تنفس معاینات اولیه را انجام داده و در مراحل بعدی معاینات مربوط به عفونت های نام برده را آغاز میکند. کشت ادرار، آزمایش خون، در صورت وجود نمونه برداری از زخم، مایع مغزی نخاعی، CT، MRI، Sono از نمونه بررسی هاییست که پزشک میتواند درخواست کند.
۴-معرفی تخصصهای پزشکی : تخصص قلب و عروق
طول مدت تحصیل: 4 سال
نوع تخصص: کلینیکی و مداخلهای
مدرک ورودی: تخصص داخلی
شاخه های فوق تخصص قلب:
- اینترونشنال کاردیولوژی یا مداخله ای یا آنژیوگرافی
- اینترونشنال کاردیولوژی کودکان و نوجوانان
- بیماری های مادرزادی قلب در بالغین
- اکوکاردیوگرافی و تصویربرداری قلب
- نارسایی قلب و پیوند قلب
- روان تنی (بیماری های جسمی که از وضعیت روحی و روانی نشات میگیرد.)
بطور کلی متخصص قلب و عروق یکی از انواع تخصص های پزشکی است که وظیفه مراقبت از عروق خونی را برعهده دارد.
متخصص قلب و عروق در درمان بیماری های قلبی از جمله آریتمی قلبی، نارسایی قلبی، مشکلات قلبی که بطور ارثی ایجاد شده و یا نقایص قلبی ای که مادرزادی هستند، بیماری عروق کرونر، بیماری دریچه قلبی، الکتروفیزیولوژی، کاردیومیوپاتی، آتریواسکلروز و… نقش دارند.
- متخصص های قلب و عروق کودکان از متخصص های اطفال می باشند که در شاخه قلب و عروق کودکان مهارت دارند.
- همچنین جراحان قلب و عروق از تخصص های جراحی عمومی هستند که در شاخه جراحی قلب و عروق تبحر دارند به همین دلیل جراحی قلب و عروق از حیطه کاری متخصصان قلب و عروق خارج است.
از جمله تست های مهمی که یک متخصص قلب و عروق میتواند از بیمار درخواست کرده یا خود برای بیمار انجام دهد:
آزمایش خون، تصویربرداری قلبی، ECG، اکوکاردیوگرام، مطالعه الکتروفیزیولوژی، تست ورزش و …
همانطور که گفته شد جراحی های قلب و عروق در حیطه کاری متخصص قلب و عروق نبوده و متخصص قلب و عروق صرفا کار تشخیص و در صورت نیاز ارجاع به متخصص قلب را برعهده دارد. ( جراحی هایی از قبیل پیوند قلب، تعویض دریچه، بای پس قلبی و ریوی، جراحی بای پس عروق کرونری (CABG) ) البته روش های کم تهاجمی مثل کاتتریزاسیون قلبی و کاشت ضربان ساز هستند که با آموزش های تکمیلی در مداخلات غیر جراحی انجام میشوند.
معرفی شاخه های تخصص قلب و عروق در مقطع فوق تخصص:
1.اینترونشنال کاردیولوژی یا مداخله ای یا آنژیوگرافی
درمان بیماری های و جلوگیری از ابتلا به بیماری های موجود در زمینه قلب و رگ های خونی شاخه ای از تخصص قلب و عروق است که در آن پزشک در صورت نیاز اقدام به باز کردن رگ های قلبی و عروق کرونری کرده که خطرات کمتری نسبت به جراحی های باز دارد. ( با استفاده از کاتتر برای ترمیم عروق آسیب دیده یا ضعیف شده، شریان های باریک و یا سایر قسمت های دچار مشکل ساختار قلب )
2.اینترونشنال کاردیولوژی کودکان و نوجوانان
یک شاخه فوق تخصصی از قلب و عروق است که به درمان مشکلات مادرزادی و اکتسابی قلبی در کودکان و نوجوانان با روشهای کمتهاجمی میپردازد. این حوزه شامل استفاده از کاتتریزاسیون قلبی، آنژیوپلاستی، بستن نقصهای مادرزادی (ASD, VSD, PDA) و درمان تنگی عروق و دریچههای قلبی بدون نیاز به جراحی باز است. متخصصان این حوزه ابتدا دوره تخصص داخلی، سپس فوقتخصص کاردیولوژی کودکان را گذرانده و در نهایت دوره فلوشیپ اینترونشنال کاردیولوژی کودکان را طی میکنند.
3.بیماری های مادرزادی قلب در بالغین
در تشخیص و درمان بیماری هایی که عموما متاسفانه در بررسی های سونوگرافی دوران بارداری تشخیص داده نمی شوند که انواع مختلفی نیز دارند به عنوان مثال تنگی آئورت، جابجایی شریان های بزرگ قلبی و … این بیماری های بسته به نوع خود در هر کودک علائم به خصوص خود را داشته که توسط فوق تخصص قلب اطفال به تشخیص میرسد.
4.اکوکاردیوگرافی و تصویربرداری قلب
یا سونوگرافی قلب که به اختصار اکو نیز نامیده میشود، دستگاهی ست که از طریق امواج صوتی عملکرد قلب، پمپاژ قلب و دریچه های قلب بررسی شده تا در تشخیص درست بیماری به پزشک کمک کند. فوق تخصص اکوکاردیوگرافی عموما با استفاده از این دستگاه تشخیص نوع عارضه قلبی را ممکن میسازد.
5.نارسایی قلب و پیوند قلب جراحان
پیوند قلب در هنگامی که نارسایی قلب آنقدر شدید باشد که درمان دیگری جز پیوند قلب کارساز نباشد، درمان هایی نظیر پیوند قلب را آغاز میکنند. بیماری هایی نظیر کاردیومیوپاتی ( عارضه بزرگ شدن عضله قلب )، بیماری عروق کرونری ناشی از حمله قلبی، نقایص مادرزادی و… البته که روش های درمانی جدید و غیرتهاجمی از جمله ضربان سازها به روش های درمانی افزوده شده اند اما باز هم این اقدام به عهده فوق تخصص نارسایی ست.
6.الکتروفیزیولوژی یا IPS
تشخیص و درمان مشکلات مربوط به ریتم قلب که در واقع آزمایشات خاصی را برای تشخیص ریتم های غیرطبیعی قلب انجام میدهد. این پزشکان میتوانند دستگاه های بخصوصی را برای تنظیم ضربان قلب کاشته و یا برای رفع ریتم نامنظم قلب از روش های خاصی استفاده کنند. براکی کاردی، تاکی کاردی، آریتمی های قلبی و… از جمله بیماری های مربوط به ریتم قلب هستند که میتوانند از طریق روش هایی مانند دارو درمانی، CPR، کاردیوورژن تحت درمان قرار گیرند.
چه زمانی به متخصص قلب مراجعه کنیم؟
اگر در ابتدا علائم اولیه ای در بیمار دیده شود توسط پزشک عمومی به متخصص قلب و عروق ارجاع داده میشود یا نه اگر که بیمار مشکلات زمینه ای در قلب و عروق داشته باشد، نیاز به مراقبت بیشتری داشته و نیازمند کنترل توسط متخصص قلب و عروق میباشد. علائمی مانند درد قفسه سینه، سرگیجه، تنگی تنفس از علائم شایع در این زمینه می باشند.
۵-معرفی تخصصهای پزشکی : تخصص گوارش
طول مدت تحصیل: 4 سال
نوع تخصص: کلینیکی و مداخلهای
مدرک ورودی: تخصص داخلی
شاخه های فوق تخصص گوارش:
- بیماریهای کبد (هپاتولوژی)
- آندوسکوپی پیشرفته
- بیماریهای التهابی روده (IBD)
- گوارش کودکان
- سرطانهای گوارشی
تخصص گوارش (گاستروانترولوژی) شاخهای از علم پزشکی است که به بررسی، تشخیص و درمان بیماریهای مربوط به دستگاه گوارش شامل مری، معده، روده کوچک و بزرگ، کبد، کیسه صفرا، لوزالمعده و مجرای صفراوی میپردازد. متخصصین گوارش علاوه بر درمان بیماریهای شایع گوارشی، در انجام روشهای تشخیصی و درمانی مانند آندوسکوپی، کولونوسکوپی و بیوپسی تخصص دارند.
وظایف اصلی متخصص گوارش
متخصص گوارش در تشخیص و درمان طیف وسیعی از بیماریها نقش دارد، مانند:
- ریفلاکس معده به مری (GERD)
- زخم معده و زخم دوازدهه
- بیماریهای التهابی روده (مانند کرون و کولیت اولسراتیو)
- بیماریهای کبد (مانند هپاتیت، سیروز، کبد چرب)
- سرطانهای گوارشی (مانند سرطان معده، روده بزرگ، و مری)
- اختلالات عملکردی مانند سندرم روده تحریکپذیر (IBS)
متخصصین گوارش از روشهای مختلفی برای تشخیص استفاده میکنند که شامل:
آندوسکوپی
کولونوسکوپی
سونوگرافی، سیتیاسکن، امآرآی
آزمایشهای کبدی و آنزیمهای گوارشی
معرفی شاخه های تخصص گوارش در مقطع فوق تخصص:
1.بیماریهای کبد (هپاتولوژی)
متخصصان هپاتولوژی به صورت خاص در تشخیص و درمان بیماریهای کبدی مهارت دارند. کبد به عنوان یکی از اصلیترین ارگانهای بدن، نقشهای متعددی دارد؛ از جمله تنظیم متابولیسم، ذخیره ویتامینها و سمزدایی. برخی از بیماریهای تحت درمان توسط هپاتولوژیستها شامل:
• هپاتیتهای ویروسی: التهاب کبد که ناشی از ویروسهایی مانند هپاتیت B و C است.
• کبد چرب: ناشی از تجمع چربی در سلولهای کبدی که میتواند به نارسایی کبدی منجر شود.
• سیروز: آسیب مزمن به کبد که میتواند منجر به بروز عوارض جدی مانند نارسایی کبد و سرطان کبد شود.
• پیوند کبد: هپاتولوژیستها در مراحل پیش و پس از پیوند کبد نیز نقش دارند.
2.آندوسکوپی پیشرفته
آندوسکوپی یک روش غیرتهاجمی است که به پزشکان امکان میدهد داخل مجاری گوارشی را با استفاده از یک دوربین کوچک بررسی کنند. آندوسکوپی پیشرفته شامل روشهای تخصصیتر برای تشخیص و درمان میباشد.
3.بیماریهای التهابی روده (IBD)
این شاخه به مدیریت بیماریهای التهابی مزمن دستگاه گوارش مانند بیماری کرون و کولیت اولسراتیو میپردازد. این بیماریها به دلیل التهاب مزمن در رودهها بروز میکنند و ممکن است عوارض شدیدی مانند زخمها، انسداد روده و افزایش خطر سرطان روده بزرگ ایجاد کنند. درمان این بیماریها شامل استفاده از داروهای سرکوبکننده ایمنی و در برخی موارد جراحی است.
4.گوارش کودکان
این شاخه به درمان مشکلات گوارشی در کودکان و نوزادان میپردازد که ممکن است با بزرگسالان متفاوت باشد. بیماریهایی مانند ریفلاکس معده به مری در نو
5.سرطانهای گوارشی
متخصصین این شاخه در تشخیص و درمان سرطانهای مرتبط با دستگاه گوارش تخصص دارند. سرطانهای گوارشی شامل سرطان روده بزرگ، سرطان معده، سرطان مری، سرطان کبد و سرطان لوزالمعده میباشند.
متخصصین گوارش از روشهای مختلفی برای تشخیص و درمان مشکلات دستگاه گوارش استفاده میکنند:
آندوسکوپی دستگاه گوارش فوقانی:
کولونوسکوپی
بیوپسی:
اندوسونوگرافی:
فیبروسان:
اهمیت فوقتخصصها در گوارش
فوقتخصصها به دلیل پیچیدگیهای خاصی که برخی بیماریها دارند، به پزشکان امکان میدهند تا به درمانهای دقیقتری بپردازند. بهویژه در بیماریهای کبد، سرطانهای دستگاه گوارش و آندوسکوپیهای پیشرفته، داشتن پزشک فوقتخصص میتواند تفاوت قابل توجهی در موفقیت درمان ایجاد کند.
۶-معرفی تخصصهای پزشکی : تخصص گوش,حلق و بینی (ENT)
طول مدت تحصیل: 5-3 سال
نوع تخصص: جراحی و کلینیکی
مدرک ورودی: دکترای عمومی پزشکی (MD)
شاخه های فوق تخصص گوش و حلق و بینی:
- اوتولوژی
- رینولوژی
- لارینگولوژی
- جراحی سر و گردن
- جراحی قاعده جمجمه (نورواتولوژی)
- جراحی پلاستیک صورت
- جراحی تیروئید و پاراتیروئید
- جراحی کودکان
با گسترش تخصص گوش و حلق و بینی در سال های اخیر این تخصص علاوه بر تمرکز بر قسمت های گوش, حلق و بینی, بر قسمت های سر و گردن هم نیز تمرکز دارد.
بطور کلی متخصص گوش, حلق و بینی به تشخیص و درمان اختلالات شنوایی, بیماری های حلق, بیماری های بخش فوقانی مری مانند مشکلات صوتی, بیماری های حنجره, جراحی های برداشتن لوزه, مشکلات بلع, سینوزیت های مزمن و.. میپردازد.
علاوه بر این متخصص ENT به جراحی های زیبایی نیز می پردازد که در ادامه به توضیح آن خواهیم پرداخت.
معرفی شاخه های گوش و حلق و بینی در مقطع فوق تخصص:
1.اوتولوژی:
درمان عفونت های گوش, بهبود شنوایی و تعادل, جراحی کاشت حلزون و…
2.رینولوژی:
تشخیص و درمان اختلالات بینی و سینوس ها, مثل آلرژی ها, عفونت , بیماری های التهابی و تومورهایی که در نواحی فوق میتواند ایجاد شود.
3.لارینگولوژی:
درمان بیماری های حلق و گلو, تارهای صوتی, مشکلات صدا, تومورها و…
4.جراحی سر و گردن:
درمان بیماری های خوش خیم و بدخیم سر و گردن مثل غدد لنفاوی و غدد بزاقی
5.جراحی قاعده جمجمه (نورواتولوژی):
درمان اختلالات قاعده جمجمه, نورون های آکوستیک
6.جراحی پلاستیک صورت:
که اصولا شامل اعمال زیبایی هستند و جنبه درمانی ندارند. عمل های جراحی زیبایی از جمله رینوپلاستی (اصلاح و بازسازی شکل و عملکرد بینی), پیناپلاستی (اصلاح و درمان گوش های برجسته) و…
7.جراحی تیروئید و پاراتیروئید:
تشخیص و درمان تومورهای تیروئیدی و پاراتیروئیدی از طریق جراحی های خاص
8.جراحی کودکان:
تشخیص و درمان بیماری های گوش,حلق و بینی که معمولا مادرزادی بوده و باید در سنین پایین درمان شوند. مانند کاشت حلزون که بهتر است در سنین کودکی تحت نظر پزشک متخصص درمان شود.
۷-معرفی تخصصهای پزشکی : تخصص مغز و اعصاب
طول مدت تحصیل: 5 سال
نوع تخصص: کلینیکی و دارویی
مدرک ورودی: دکترای عمومی پزشکی (MD)
شاخه های فوق تخصص مغز و اعصاب:
- جراحی مغز و اعصاب
- عصب
- نوروپاتولوژی
- نوروفیزیولوژی
- نورولوژی کودک
- نورولوژی عروقی
- طب سنجش عصب
تخصص مغز و اعصاب یا نورولوژیست که به مطالعه و درمان اختلالات سیستم عصبی میپردازد و اختلالات مربوط به نورولوژی و بیماری های خطرناک را درمان میکند. از آنجایی که سیستم از دو بخش مرکزی ( مغز و نخاع ) و محیطی ( تمامی اندام های دارای گیرنده حسی) متخصص مغز و اعصاب بیماری های مغز, نخاع و اعصاب و همچنین بیماری هایی که که روی تفکر و رفتار هم تاثیر میگذارد نیز بررسی میکند. از جمله بیماری های مغزی میتوان به تشخیص و درمان تومورهای مغزی, سردرد های ناشی از میگرن, بیماری های عروقی مغزی و بیماری های حرکتی مغز اشاره و همچنین از جمله بیماری های نخاعی میتوان به تومورهای نخاعی, تنگی کانال نخاعی و ضایعات نخاعی اشاره نمود. متخصص مغز و اعصاب ابتدا معاینات فیزیکی انجام میدهد سپس در صورت نیاز آزمایش های مختلفی را تجویز میکند تا علت اصلی اختلالات عصبی را تشخیص دهد؛ سپس با توجه به علت دارو تجویز میکند و یا استراتژی های خاصی را برای درمان بیماری های عصبی ترتیب میدهد.
۷-معرفی تخصصهای پزشکی : تخصص مغز و اعصاب
1. جراحی مغز و اعصاب:
متخصصان در این رشته به صورت خاص در جراحی بیماریها و اختلالات مغز و اعصاب تخصص دارند، از جمله برداشتن تومورهای مغزی، درمان عروقیهای مغزی، جراحی ستون فقرات, دیسک کمر, دیسک گردن, تنگی کانال نخاعی و دیگر فرآیندهای جراحی مرتبط.
2.عصب:
این رشته بر روی تشخیص و درمان اختلالات عصبی و عضلانی متمرکز است، از جمله بیماریهای حرکتی، اختلالات عصبی حسی و اختلالات عصبی انتقالی. مانند MS
3.طب سنجش عصب:
این رشته درباره تشخیص اختلالات عصبی با استفاده از روشهای تصویربرداری مغزی و عصبی مانند آنژیوگرافی، مغناطیس تصویربرداری (MRI)، (CT scan) و الکتروانسفالوگرافی (EEG) تخصص دارد.
4.نوروپاتولوژی (آسیب شناسی عصبی) :
این رشته متمرکز بر تشخیص بیماریهای عصبی از طریق بررسی بافتهای عصبی, بافت برداری تحت میکروسکوپ یا جراحی های کوچک است.
5.نوروفیزیولوژی:
نوروفیزیولوژی بالینی در واقع ترکیبی از علوم نورولوژی و فیزیولوژی است که بر روی تعاملات بین سیستم عصبی و فعالیتهای فیزیولوژیکی بدن تمرکز دارد. این زمینه به بررسی و ارزیابی فعالیتهای الکتریکی و عملکرد سیستم عصبی در بیماران با مشکلات نورولوژیک توجه میکند.
